Vì sao Phó chủ tịch VFV Nguyễn Bá Nghị phải tự ứng cử...?

Xung quanh thông tin Phó Chủ tịch LĐBCVN “bị trù ém” trước thềm Đại hội nhiệm kỳ VI (2015 – 2018):

Nếu lãnh đạo Sở VH-TT TPHCM không quyết liệt cải tổ LĐBC TPHCM nhiệm kỳ 6, thì Maseco TPHCM còn lâu mới đoạt chiếc Cúp "lịch sử" Hùng Vương 2015?

Đại hội LĐBCVN bị trì hoãn vì cần một số thủ tục pháp lý cần thiết, nhưng vô tình đã tạo nên những tình tiết hấp dẫn trong việc "chạy ghế" vào các vị trí ở BCH LĐBCVN nhiệm kỳ 6 sắp tới. Trong đó, đặc biệt nổi lên luồng dư luận: một Phó Chủ tịch đương nhiệm phụ trách chuyên môn của tổ chức này là ông Nguyễn Bá Nghị lại không được bất cứ tổ chức quản lý nào giới thiệu ông ra tái cử?

Sở Văn Hóa - Thể Thao TPHCM đã làm đủ quy trình giới thiệu với LĐBCVN.

Theo Nghị quyết cuộc họp gần đây của Ban chấp hành LĐBCVN khóa V (2008 – 2013) về việc cơ cấu số lượng, thành phần dự kiến sẽ tham gia Ban chấp hành khóa mới, Bóng chuyền TPHCM được giới thiệu 2 người (trong khi thủ đô Hà Nội chỉ có 1 - NV) và trên cơ sở đó, Sở Văn hóa - Thể thao TPHCM đã đồng ý với đề nghị của LĐBC TPHCM này giới thiệu ông Nguyễn Thành Lâm – Phó Chủ tịch và ông Phạm Ngọc Sơn - (Giám đốc Trung tâm Văn hóa Thể thao quận Tân Bình, đồng thời cũng là Ủy viên đương nhiệm của LĐBCVN, phụ trách BCBB), Ủy viên Ban chấp hành LĐBCTPHCM khóa VI, sẽ tham gia trong danh sách ứng cử.

Rõ ràng, quan điểm của lãnh đạo ngành Văn hóa - Thể thao TPHCM là muốn mời gọi nhiều thành phần chung tay góp sức cho Bóng chuyền TPHCM phát triển qua việc tổ chức thành công Đại hội nhiệm kỳ VI của LĐBC TPHCM với những nhân sự mới. Nhưng đáng tiếc, trong đó không có tên ông Nguyễn Bá Nghị. Không ít người hiểu biết chuyện đã cho rằng, với những thịnh ý này, nếu ông Nguyễn Bá Nghị thỏa mãn nhưng yêu cầu đặt ra, hà cớ gì lãnh đạo ngành thể thao TPHCM không mời gọi ông tham gia góp sức và giới thiệu lên cấp trên như những người khác?

Như vậy, từ việc cả "Địa phương và Trung ương" đều không đề cử, việc ông Nguyễn Bá Nghị tự ra ứng cử là quyền của ông. Song, ông Nghị - hiện là đảng viên Đảng Cộng sản VN và thậm chí nghe đâu còn có chân trong cấp ủy Đảng của đơn vị Trung tâm TDTT Phan Đình Phùng nhưng do mãi mê “ánh đèn sân khấu”, ông lại quên mất một điều cực kỳ hệ trọng đối với sinh mệnh chính trị của mình. 

Hơn ai hết, ông Nghị thừa hiểu ở Điều 7 trong số 19 điều thuộc Quy định số 47-QĐ/TW ngày 1/11/2011 của Ban Chấp hành Trung ương về những điều Đảng viên không được làm, đã cấm “Đảng viên (kể cả cấp ủy viên và đảng viên là cán bộ diện cấp ủy, Ban thường vụ cấp ủy quản lý) tự ứng cử, nhận đề cử và đề cử của tổ chức Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị - xã hội (theo quy định phải do tổ chức Đảng giới thiệu) khi chưa được tổ chức Đảng có thẩm quyền cho phép” nhưng không hiểu sao, ông vẫn bất chấp nguyên tắc của Đảng. Điều nầy cần được xem xét lại, rằng liệu ông Nghị có vi phạm những điều cấm của tổ chức Đảng?

Ông Nghị đã đóng góp gì cho Bóng chuyền TPHCM và Việt Nam?

Trong khi đó, trong vai trò quản lý một tổ chức xã hội nghề nghiệp với cương vị là Phó Chủ tịch phụ trách chuyên môn LĐBCTPHCM khóa V vừa hết một nhiệm kỳ kéo dài quá lâu nhưng không đạt hiệu quả rõ rệt, là một người nắm vai trò quan trọng trong bộ máy tổ chức song ông Nguyễn Bá Nghị đã không tạo được bất kỳ dấu ấn tốt đẹp nào cho làng Bóng chuyền ở một thành phố được đánh giá có bề dày thành tích vào hàng đứng đầu cả nước trong những nhiệm kỳ trước đó. Thậm chí, dư luận xì xầm: ông Nghị là người quyền lực nhất bóng chuyền TPHCM khi là Trưởng bộ môn bóng chuyền TPHCM, Phó chủ tịch chuyên môn LĐBCTPHCM và Phó giám đốc Trung tâm TDTT Phan Đình Phùng là chiếc nôi của bóng chuyền TPHCM, đã tiêu tốn rất nhiều tiền trong hơn 10 năm qua của ngân sách nhà nước nhưng thành tích thì quá tệ hại...Thế nên không lạ khi Bóng chuyền TPHCM trong những nhiệm kỳ gần nhất, do quá nản lòng với cách thu tóm quyền lực và điều hành một cách độc đoán, thiếu khoa học của ông Nghị dẫn đến việc nhiều giới (trong đó đặc biệt là đội ngũ trọng tài, HLV và VĐV) phải ta thán, thì lần lượt các vị Chủ tịch cùng hầu hết những vị trí quan trọng khác trong Ban chấp hành LĐBC TPHCM nhiệm kỳ V vốn là các doanh nhân, nhà khoa học, nhà quản lý có tâm huyết đều lặng lẽ rút lui.

Còn nếu xét về góc độ chuyên môn, ông Nguyễn Bá Nghị được đánh giá thuộc loại cán bộ am hiểu tốt, có trình độ “giao tiếp Anh ngữ” chỉ kém hơn….những người học “trường chuyên” ngoại ngữ của LĐBCVN chút ít nhưng phải thừa nhận ông có tầm nhìn bao quát về công tác tổ chức cũng như xử lý các mối quan hệ, dù đôi lúc thể hiện theo kiểu xởi lởi, “lấy lòng”. Có lẽ vì thế mà ông vẫn luôn được LĐBCVN tin tưởng giao nhiệm vụ Trưởng Ban Giám sát các giải đấu quan trọng cấp quốc nội, thậm chí một số giải quốc tế tổ chức tại VN, như VTV Cúp Bình Điền hàng năm.

Tuy nhiên, đây chỉ được xem là một trong những giải pháp nhằm tăng thêm sức mạnh trong công tác tổ chức bởi công việc chính của ông Nghị vẫn là phụ trách ở Ban các đội tuyển và Hội đồng HLV quốc gia. Thế nên, việc không nắm hết chuyên môn sâu trong công tác giám sát của ông Nguyễn Bá Nghị dẫn đến những xử lý sai luật là điều không tránh khỏi. 

Số là, trong trận đấu ở vòng I giải VĐQG năm 2013 diễn ra vào lúc 19g ngày 9/4/2013 tại Nhà Thi đấu tỉnh Yên Bái giữa nữ quận Tân Bình TPHCM và Bia Sài Gòn Thái Bình Dương (SGTBD), ở ván thứ 2, khi điểm số 7/3 nghiêng về Bia Sài Gòn-Thái Bình Dương thì các trọng tài ở bàn thư ký phát hiện đội nữ Tân Bình bố trí sai đội hình ngay từ đầu ván (VĐV Trần Thị Thu Hiền đáng ra ở ngoài sân thì chị lại có mặt trong sân như ván 1) và họ yêu cầu dừng trận đấu để sửa lại cho đúng. Trọng tài thứ 1 Lê Trí Trường đã xử lý đúng theo điều khoản 7.7.2 của Luật: “Hủy bỏ tất cả các điểm thắng của đội phạm lỗi từ thời điểm phạm lỗi. Điểm của đội đối phương vẫn giữ nguyên”, đồng nghĩa với việc Tân Bình TPHCM bị xóa tất cả điểm số đạt được: 0/7. 

Thế nhưng, HLV Hồ Thị Phương (Tân Bình TPHCM) không đồng tình với quyết định này và yêu cầu các học trò của mình bỏ ra ngoài sân để phản đối vì bà cho rằng, đây là lỗi do không phát hiện ngay từ đầu ván 2 của các trọng tài. Sự việc giằng co, sửa đi, sửa lại điểm số và trận đấu bị gián đoạn buộc đến lần thứ 3, ông Lê Trí Trường yêu cầu xóa điểm đội Tân Bình cho đúng luật. Thế nhưng, với tư cách là Trưởng ban Giám sát, đồng thời là giám sát trận đấu, mặc dù có sự đồng ý của ông Trần Minh Khang – HLV đội Bia SGTBD theo kiểu xuê xoa, thì đáng ra ông Nguyễn Bá Nghị không thể xử lý theo “lệ làng” là yêu cầu các trọng tài giữ nguyên điểm số và cho thi đấu tiếp. Tuy nhiên, cuối cùng thì trọng tài Quốc tế - TS Lê Trí Trường (lúc ấy vừa rời ghế Phó Trưởng bộ môn Bóng chuyền để nhận chức vụ Trưởng phòng Hành chính Trường Đại học TDTT Bắc Ninh) đành phải ép lòng chấp hành chỉ đạo của ông Nghị nhưng điều đáng khen cho một trọng tài có lòng tự trọng ở chổ: yêu cầu tổ thư ký ghi vào biên bản sau khi trận đấu kết thúc, rằng ông xử lý sai luật do có sự chỉ đạo của ông Trưởng ban giám sát Nguyễn Bá Nghị.

Chưa hết, ở giải Bóng chuyền nữ Quốc tế Cúp VTV Bình Điền lần thứ 9 năm 2015 (từ 21 đến 29/3, tại Quảng Trị), một sự cố khác xảy ra mà có lẽ không khó để người hâm mộ nhận ra do được theo dõi truyền hình trực tiếp trên VTV6 và VTV6 HD từ chính cách xử lý sai luật của Trưởng Ban giám sát Nguyễn Bá Nghị, gây nên phản ứng dữ dội từ phía ông Hu Jin - HLV trưởng của đội Fujian Club (Trung Quốc) trong trận họ gặp đội Thông tin Liên Việt Postbank của VN, mà tác giả BẠCH YÊN từng có dịp phản ảnh rõ nét trong bài “Cúp VTV Bình Điền lần 9: Chuyện cái Bộ luật và cái...giẻ lau” được đăng trên BCSG vào lúc 14g19 ngày 24/3/2015 (mời các bạn truy cập và xem lại).

Cũng may, lúc ấy ngồi trên khán đài có Chủ tịch Hội đồng Trọng tài Bóng chuyền VN – TS Nguyễn Văn Hùng, đồng thời là thành viên Ban giám sát của giải nhưng không làm nhiệm vụ ở buổi đó, nên ông Hùng đã đến nhắc “khéo”, rằng ông Nghị nên làm lại cho đúng, cần phải đồng ý cho trường hợp xin thay người của đội Fujian Club, theo Điều 15, Khoản 7: Thay người ngoài dự kiến (Exceptional Substitution), Bộ luật FIVB 2015.

Có phải do không được lòng?

Mới đây, có một số thông tin cho rằng ông Nguyễn Bá Nghị vì “không được lòng Tổng Thư ký nhiệm kỳ đương nhiệm – TS Trần Đức Phấn (tức là cấp dưới của mình) cũng như nhiều vị “ngồi chơi xơi nước” ở VFV, nên mới bị chơi khăm”.

Thực hư câu chuyện bên trong có lẽ chỉ những người trong cuộc sẽ rõ song có điều, nếu có sự nghiên cứu kỹ các văn bản mới giúp các phía giải quyết những mắc mứu này. Bởi bản thân một tổ chức xã hội nghề nghiệp như LĐBCVN, những người xin tham gia đều luôn tự nguyện cống hiến sức mình theo các nguyên tắc đã được Quy chế hoạt động của tổ chức chế định.

Chưa hết, nếu ai đó nhận định Tổng Thư ký là “cấp dưới” của Phó Chủ tịch Liên đoàn thì đây quả là một sự ngộ nhận do họ chưa đủ thông tin. Bởi đối với LĐBCVN, Quy chế số 01/QC-LĐBCVN về hoạt động của Ban chấp hành khóa V (2008 – 2013) do Chủ tịch LĐBCVN – ông Lê Minh Hồng ký, (ban hành kèm theo Quyết định số 10:/QĐ-LĐBCVN ký cùng ngày), trong đó, ở điều 2. Nguyên tắc làm việc, “Ban chấp hành LĐBCVN hoạt động theo nguyên tắc tập trung dân chủ, tuân thủ sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lý của Nhà nước của Tổng cục TDTT, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch nhằm thực hiện Nghị quyết của Ban chấp hành thông qua sự lãnh đạo trực tiếp của Ban Thường vụ và sự điều hành của Tổng Thư ký”.

Và ở điều 3. Nhiệm vụ, quyền hạn của Ban chấp hành LĐBCVN, khoản 2 có quy định “Cử Thường vụ Ban chấp hành gồm: Chủ tịch, các Phó Chủ tịch và Tổng Thư ký”. Lần tiếp xuống phía dưới, ở điều 7 về nhiệm vụ, quyền hạn của các Phó Chủ tịch: “Các Phó Chủ tịch được phân công phụ trách một hoặc một số lĩnh vực công tác, có trách nhiệm giúp Chủ tịch giải quyết công việc của Liên đoàn theo chủ trương chung của Ban chấp hành, Ban Thường vụ theo lĩnh vực được phân công”.

Trong khi đó, trái với một số ít việc được “phân vùng” cho một Phó Chủ tịch phụ trách chuyên môn như ông Nguyễn Bá Nghị, ở điều 8. Nhiệm vụ và quyền hạn của Tổng Thư ký lại bao trùm với một loạt các công việc: “Là người điều hành hoạt động của Liên đoàn, có nhiệm vụ và quyền hạn: được ủy quyền là chủ tài khoản của LĐBCVN; là người phát ngôn của LĐBCVN; lựa chọn, giới thiệu nhân sự chính của cấp điều hành để Thường vụ Liên đoàn quyết định, giới thiệu các Phó Tổng Thư ký để Ban Thường vụ Liên đoàn quyết định; tổ chức thực hiện các Nghị quyết, Quyết định của Ban chấp hành, Ban Thường vụ về các mặt công tác của Liên đoàn; thay mặt Ban chấp hành giải quyết các công việc thường xuyên của Liên đoàn; ký các văn bản do Chủ tịch ủy quyền; chuẩn bị báo cáo tình hình hoạt động của Liên đoàn tại các phiên họp của Ban chấp hành; đảm bảo mối quan hệ với các tổ chức FIVB, AVC, SEA VF, Liên đoàn Bóng chuyền các quốc gia khác và các tổ chức thành viên; chịu trách nhiệm và giám sát các hoạt động của Văn phòng Liên đoàn”.

Điều đáng quan tâm qua phép so sánh có phần khập khiễng ở trên còn ở chổ, chỉ đơn cử một việc thuộc dạng nhỏ lẻ: tuy ông Nghị là Phó Chủ tịch chuyên môn, kiêm Trưởng ban các đội tuyển, rồi Chủ tịch Hội đồng HLV quốc gia nhưng thực tế, hai chức danh kể sau đều do Tổng Thư ký Trần Đức Phấn giới thiệu cho Ban Thường vụ (hoặc Ban chấp hành) và sau khi được sự chấp thuận, ông Nghị sẽ dưới quyền điều động, phân công của Tổng Thư ký theo đúng tinh thần của bản Quy chế hoạt động.

Thế mới biết, tuy mỗi người có phần việc được sự điều chỉnh của bản Quy chế nhưng có thể nhận định, vai trò và quyền hạn của một Tổng Thư ký LĐBCVN như ông Trần Đức Phấn không hề kém cạnh bất kỳ một Phó Chủ tịch nào do họ cùng là những thành viên trong Ban Thường vụ của Liên đoàn để lo toan cho công việc chung và vì thế, không nên so sánh một cách chủ quan, phiến diện, rằng ai “trên” và ai sẽ… “dưới”. 

 Cần nhìn nhận đúng bản chất vụ việc!

Thực tế cho thấy, việc gì cũng có nguyên do của nó nên nếu tìm hiểu kỹ, không ai trách ông Nguyễn Bá Nghị. Bởi dù có năng khiếu cộng với niềm đam mê và gần như gắn bó suốt cả cuộc đối với môn Bóng chuyền (từng là cầu thủ của các đội Hợp doanh In 2, Dệt Thành Công, rồi được phân công làm HLV cho đội Bưu điện TPHCM năm đầu tiên, HLV trưởng đội tuyển nam quốc gia một lần duy nhất tham dự SEA Games 18-1995 tại Chiang Mai – Thái Lan nhờ thành tích đội tuyển nam TPHCM đoạt chức Vô địch Đại hội TDTT toàn quốc lần thứ III-1995, với thành phần nòng cốt là đội Dệt Thành Công của HLV trưởng Huỳnh Thúc Phong đăng quang ở giải VĐQG cùng năm), nhưng ít ai biết ông là một cựu sinh viên khóa 4 Trường Đại học TDTTTPHCM với mãnh bằng tốt nghiệp chuyên sâu môn….Bóng bàn.

Tuy nhiên, đó chỉ là một phần nguyên nhân để lý giải vì sao sau khi bị đặt nhầm ghế, cho dù cố gắng che đậy cách mấy, ông Nghị và các cộng sự thân tín của ông vẫn không thể lấp liếm hết những khiếm khuyết về chuyên môn của một nhân vật giờ đây bị khắp nơi “chối từ” đề cử tiếp tục tham gia Ban chấp hành LĐBCVN khóa mới như những gì đã mổ xẻ.

Ở đây, điều cốt lõi là với một người như ông Nguyễn Bá Nghị, dù có vỗ ngực xưng tên để hô hào nhằm tự đánh bóng hoặc nhờ nhóm người khác cùng “cạ” làm thay công việc quảng bá này, rằng “Tôi thừa sức để có thể làm được việc lớn này, vai trò quan trọng kia” chẳng hạn, nhưng họ lại quên mất điều tối quan trọng: việc nhỏ được giao ở tầm cấp địa phương nhưng làm không xong và mất nhiều uy tín, thì liệu ai tin anh sẽ làm được gì lớn lao hơn cho đất nước?

ĐINH NGHIỆP